این هواشناسی مستقل است

آیا نوسانات انسو میل به فاز گرم دارد ؟

نویسنده :علیرضا دادگر
نوشته شده در تاریخ:جمعه 28 اردیبهشت 1397-11:43 ق.ظ


بررسی روند تغییرات انسو برای فصل تابستان پیشرو ... [لطفا ادامه مطلب را مطالعه نمائید]
پدیده اقیانوس اتمسفری انسو یکی از شاخصهای مهم در تغییرات اقلیمی نقاط مختلف کره زمین است و تغییرات جوی چشمگیری را به ویژه در مناطق حاره‌ای و زیر حاره‌ای در فازهای مختلف خود  ایجاد می کند. 
نوسانات انسو با تغییرات مانسون در ارتباط است و از آنجا که شرایط آب وهوای کشور با نوسانات بارشی جنوب و جنوبشرق آسیا در ارتباط است لذا شاخص انسو با بارش کشور ضریب همبستگی بالایی دارد بنابراین تغییرات انسو(ENSO) چه در فاز گرم و یا سرد به خصوص برای فصل پاییز از اهمیت بسیار بالایی برخوردار است 
علاوه بر مولفه اقیانوسی این شاخص از نظر مولفه اتمسفری شاخص مورد بررسی است . مقادیر بالاتر از مثبت 8 SOI نشان می دهد از لحاظ اتمسفری لانینا به روی کار آماده است و مقادیر پایینتر از منفی 8 حالت عکس شرایط النینو را از نظر اتمسفری نشان می دهد 
النینو
 

انسو در شرایط لانینا(La Niña) :
لانینا شرایطیست که برای مدتی تجمع آب های سردتر از نرمال در بخشهایی از شرق و مرکز آرام استوایی اتفاق می افتد.

 تعدادی از سالهای همزمان با رخداد لانینا 

La Niña
Strong :1386-1378-1367-1354
Moderate : 1390-1349
weak : 1396-1387-1375-1372-1363-1362

 


 آمار نشان می دهد به جز چند سال استثناء در دیگر سالها وقوع لانینا با تاخیر در شروع بارشهای مناسب کشور همراه بوده است .غالبا در سالهای رخداد لانینا از نوع هیبریدی یا قوی احتمال بیشتری برای خشکسالی  در میانگین کلی وجود دارد .مطابق با سالهای آنالوگ وقوع لانینا اغلب در دو ماهه نوامبر و دسامبر(10آبان تا 10 دیماه) بیشترین دفعات تکرار با کاهش بارش ها را نشان می دهد و در تعدادی از سالها بارشهایی در حد نرمال یا فراتر از نرمال در ماهای بهمن -اسفند و بهار دیده می شود یا به عبارتی اینگونه تصور می شود که لانینا بارشهای اصلی کشور را به تاخیر می اندازد 
اگر بخواهیم در پهنه بندی بارش کشور در 60 سال گذشته تاملی  کرده و با شرایط انسو مقایسه انجام دهیم این قضیه مشخص می شود که لانینا در موارد زیادی با خشکسالی کشور یا دست کم شروع دیرهنگام بارشهای مناسب همراه بوده است 
برخی از خشکسالی ها به مانند خشکسالی گسترده سال 1386-1378-1367 یا 1362 همزمان با رخداد لانینا در آرام استوایی بوده است البته بی شک شاخصهای دورپیوندی دیگری نیز در رژیم بارشی کشور تاثیر گذار هستند اما وقوع لانینا اگر همزمان با وضعیت نامطلوب چند شاخص دیگر باشد پیش زمینه را برای خشکسالی های گسترده تر و یا شدیدتر مهیا می سازد
وضعیت گردش مداری هوا در مناطق حاره طی وضعیت لانینا


انسو در شرایط النینو ( El Niño ) :
النینو یک ناهنجاری در بخشهای شرقی و مرکزی آرام استوایی می باشد البته ممکن است النینو در حالتهای متفاوتی ظاهر شود برای مثال در حالت النینوی مودوکی(نوع متفاوتی از النینو) ناهنجاری در بخش حاره ای اقیانوس آرام می باشد و تجمع آب های گرمتر از نرمال در بخش مرکزی متمرکز می شود در حالی که در  النینوی کلاسیک ناهنجاری دمایی در بخش شرقی آرام استوایی متمرکز می گردد و احتمالا تاثیرات آن بر اقلیم منطقه اهمیت بیشتری نسبت به نوع مودوکی آن دارد در نوعی دیگر النینو معروف به النینوی هیبرید تمرکز آب های گرمتر از نرمال در شرق - مرکزی اقیانوس آرام است غالبابیشتر ترسالی های کشور در سالهای همزمان با رخداد النینو بوده است



تعدادی از سالهای همزمان با رخداد النینو

El Niño
Very Strong :1394-1376-1361
Strong :1370-1366-1351-1336
Moderate: 1388-1385-1373-1365
Weak :1393-1383-1358


 نکاهی به پهنه بندی شرایط بارش کشور در 60 سال گذشته مطالب ذکر شده را تایید می کند از این جهت که رخداد النینو اغلب سبب عدم تاخیر در شروع بارشها و در بیشتر موارد همراه با پاییزهای پربارش (میانگین کلی ) بوده است وقوع النینو باشدت متوسط یا قوی تاثیر بیشتری نسبت به نوع ضعیف آن دارد .از مشخصه سالهایی با فاز گرم انسو اغلب بارشهای بیشتر از نرمال در ماه های نوامبر و دسامبر است که بیشترین افزایش بارش در بخشهای غربی به سمت جنوبی کشور دیده می شود .با این حال از تاثیر دیگر عوامل دورپیوندی به خصوص شاخصهای برون حاره نباید غافل بود
ظهور یک النینو میتواند با فاز مثبت یا خنثی شاخص دوقطبی اقیانوس هند همراه شود که اثر آن را مضاعف می کند .چنانچه جریان واکر معکوس شود فعالیت مساعد دریای سرخ را به دنبال دارد که سهمی مهم در بارش خصوصا برای بخشهای جنوبی کشور ایفا می کند 

وضعیت گردش مداری هوا در مناطق حاره طی وضعیت النینو


شرایط انسو در چند فصل گذشته : 
پس از سوپر النینوی سال 1394که در میانهای پاییز 94 به اوج قدرت خود رسید  روند تغییرات به سمت فاز لانینا تمایل یافت به گونه ای که در پاییز 1395 شرایط لانینا حاکم گردید  با این حال  لانینا در سال 1395 آنچنان قوی نمایان نشد  و در میانهای زمستان درجاتی از فاز گرم انسو در حال پدیدار شدن بود.تغییر فاز از لانینا به سمت  فاز خنثی و سپس النینو هرچند خیلی ضعیف در ادامه فصل آبی 1395 در استانه ظهور یک النینوی کلاسیک بود که البته  این شرایط گذرا و کوتاه مدت بود و در فصل پاییز 1396 جای خود را به لانینا داد به شکلی که در سه ماهه نوامبر-دسامبر و ژانویه 1396 مقادیر ONI عدد منفی 1 را نشان می دهد 

مقادیر شاخص oni (به صورت سه ماهه) از سال 1950 میلادی تا 2018میلادی



شاخص چند متغیره انسو (MEI)
این شاخص بر اساس شش متغییر تعریف می شود که شامل 1-فشار سطح دریا2-مولفه نصف النهاری بادهای سطحی 3-دمای سطح آب 4-مولفه مداری بادهای سطحی
5-مجموع کسر ابرناکی سطح آسمان است . 

چشم انداز انسو در فصل پیشرو : 
خروجی مدلهای فصلی نشان می دهد شانس رخداد فاز خنثی انسو در این تابستان بیشتر است اگر چه برخی مدلها شرایط خنثی گرایش به النینو مودوکی را نشان می دهند 
آنچه در میانگین پیش بینی همه مدلها دیده می شود  گذر از شرایط لانینا می باشد .

پیش بینی مدل ها برای NINO 3.4
برخی مدلها برای فصل بارشی آینده شرایط فاز گرم انسو را پیش بینی می کنند ولی یک اشکال که در پیش بینی های بلندمدت مدلها برای انسو در این فصل وجود دارد این است که اغلب کمی اغراق در پیش بینی ها صورت می گیرد به علاوه با توجه به فاصله زمانی نسبتا زیاد تا فصل پاییز بهتر  است در این هنگام از اظهار نظر در خصوص انسو برای پاییز 97 صرف نظر کرد


چشم انداز میانگین برای Nino 3.4 
النینو


شاخص دوقطبی اقیانوس هند :
روند تغییرات شاخص دوقطبی اقیانوس هند و هر یک از فازهای مثبت یا منفی آن در رژیم بارشی شرق--جنوب و جنوبغرب آسیا نقش ایفا می کند .همپیوندی فاز منفی دوقطبی اقیانوس هند با لانینا که اغلب هم همزمان است می تواند به افزایش بارشهای استرالیا و اقیانوسیه کمک کند که در مقابل به خشکسالی در بخشهایی از جنوب غرب آسیا دامن می زند اما در حالت معکوس فاز مثبت شاخص دوقطبی اقیانوس هند به همراه شرایط النینو که اغلب همزمان رخ می دهد  پتانسیل بارشهای بهتر را در جنوبغرب آسیا افزایش می دهد با این حال کاهش بارش نسبت به نرمال در استرالیا و اقیانوسیه در همزمانی النینو و فاز مثبت IOD مشهود است.
 یا به عبارتی رابطه ای الاکلنگی بین بارش جنوبغرب و جنوبشرق آسیا وجود دارد که وابسته به شدت فازهای مثبت یا منفی دو شاخص انسو و IOD  می تواند تشدید شود 
چند مدل آب وهوایی سیگنالهایی از فاز مثبت یا منفی این شاخص را برای ماه های آینده نشان نمی دهند و به نظر می رسد دوقطبی اقیانوس هند این تابستان در فاز خنثی بماند 
Map diagram of Neutral IOD
فایل ویدئویی زیر در خصوص فاز های مثبت -منفی و خنثی دوقطبی اقیانوس هند در همپیوندی با حالتهای مختلف انسو توضیحاتی ارائه می دهد 
[
]

تعدادی از تابستان های همزمان با فاز خنثی انسو و IOD خنثی


1393-1385-1383-382-1373-1371-1369


 


داغ کن - کلوب دات کام
نظرات() 

علیرضا
سه شنبه 1 خرداد 1397 12:26 ب.ظ
تابستان امسال انسو لانینا هست یا النینو؟
پاسخ مدیر علیرضا دادگر : گذار از لانینا به فاز خنثی